Polskie firmy przemysłowe z sektora małych i średnich przedsiębiorstw nadal utrzymują solidną pozycję konkurencyjną na rynku. Szósty odczyt Index MiU, opracowanego przez Siemens Financial Services w Polsce, wyniósł 51,01 pkt. W porównaniu z poprzednim pomiarem oznacza to nieznaczny spadek o 1,91 pkt, jednak wartość wskaźnika po raz trzeci z rzędu pozostaje powyżej progu 50 pkt. To sygnał umiarkowanie pozytywnego trendu, szczególnie widocznego w kontekście inwestycji w nowoczesne maszyny i urządzenia, w tym zaawansowane drukarki stosowane w produkcji opakowań i wyrobów poligraficznych.
Badanie Siemens Financial Services w Polsce obejmuje ocenę zdolności do konkurowania w kilku kluczowych branżach. Liderem pozostaje sektor spożywczy z sub-indeksem na poziomie 55,08 pkt, co stanowi wzrost o 1,44 pkt. Niższe wyniki zanotowano w przetwórstwie tworzyw sztucznych – 50,31 pkt oraz w obróbce metali – 47,64 pkt. Firmy poligraficzne i opakowaniowe, choć nie są bezpośrednio wyodrębnione w tym pomiarze, operują w silnie powiązanych obszarach, zwłaszcza przetwórstwa tworzyw sztucznych i produkcji opakowań, gdzie inwestycje w park maszynowy odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu pozycji rynkowej.
Lekki spadek głównego indeksu wynika głównie ze zmian w aktywności rynkowej i dywersyfikacji. Sprzedaż krajowa obniżyła się z 3,58 pkt do 3,34 pkt, a eksport spadł z 4,82 pkt do 3,89 pkt. Zmniejszyła się także skala dywersyfikacji rynków zbytu, osiągając 4,19 pkt. Mimo tych korekt polskie małe i średnie firmy przemysłowe, w tym przedsiębiorstwa poligraficzne i opakowaniowe, konsekwentnie realizują modernizację. Wzrost odnotowano w obszarze automatyzacji procesów produkcyjnych oraz częstotliwości odnawiania parków maszynowych. W obliczu rosnących kosztów pracy i energii takie działania stają się podstawowym warunkiem zachowania konkurencyjności i odporności biznesowej.
Katarzyna Kaczmarek, CEO Siemens Financial Services w Polsce, podkreśla: „Mimo odnotowanego obniżenia w aktywności rynkowej, zwłaszcza w eksporcie, polskie małe i średnie firmy przemysłowe wykazują nieustającą determinację do modernizacji. W aktualnym odczycie indeksu obserwujemy bowiem wzrost w obszarze automatyzacji procesów produkcyjnych oraz częstotliwości odnawiania parków maszynowych. To kluczowy sygnał, że w obliczu rosnących kosztów pracy i energii, ciągłe inwestycje w nowoczesną infrastrukturę stają się dla przedsiębiorców fundamentalnym warunkiem utrzymania konkurencyjności i odporności biznesowej”.
Branża opakowaniowa i poligraficzna w kontekście automatyzacji
Firmy z sektora poligraficznego i opakowaniowego, podobnie jak liderujący sektor spożywczy, coraz częściej inwestują w automatyzację i odnawianie parku maszynowego. Nowoczesne drukarki cyfrowe, fleksograficzne czy offsetowe, a także urządzenia do uszlachetniania i konfekcjonowania opakowań, pozwalają na elastyczną produkcję krótkich serii przy zachowaniu wysokiej jakości. W przetwórstwie tworzyw sztucznych, kluczowym dla opakowań, sub-indeks spadł do 50,31 pkt, głównie przez spowolnienie aktywności inwestycyjnej i osłabienie dynamiki ekspansji rynkowej. Przedsiębiorcy ograniczyli tempo odnawiania parku maszynowego oraz automatyzacji, co może wpływać na konkurencyjność w dłuższej perspektywie.
W obróbce metali, gdzie wskaźnik obniżył się do 47,64 pkt, spadek wynikał przede wszystkim z mniejszej sprzedaży krajowej i eksportowej oraz rzadszego odnawiania maszyn. Nieznaczny wzrost automatyzacji produkcji wskazuje jednak na kierunek, w którym podążają również firmy poligraficzne – poszukiwanie efektywności przez zaawansowane technologie.
Braki kadrowe jako główne wyzwanie branżowe
Polskie firmy przemysłowe, w tym poligraficzne i opakowaniowe, mierzą się z rozproszonymi wyzwaniami. Na pierwszym miejscu wśród barier na nadchodzące miesiące plasują się braki kadrowe, wskazywane przez 17 proc. badanych przedsiębiorstw. Kolejne pozycje zajmują konkurencja (14 proc.), utrzymanie jakości produktów (11 proc.) oraz wysokie ceny surowców (10 proc.).
W sektorze obróbki metali braki kadrowe dotyczą niemal co czwartej firmy (23 proc.). W przemyśle spożywczym największym problemem jest utrzymanie jakości (18 proc.), a w przetwórstwie tworzyw sztucznych – wysokie ceny surowców (18 proc.). Dla firm poligraficznych i opakowaniowych te wyzwania nakładają się na potrzebę specjalistycznej wiedzy w obsłudze nowoczesnych drukarek i linii produkcyjnych, co dodatkowo podkreśla znaczenie automatyzacji jako sposobu na łagodzenie deficytu pracowników.
Zrównoważone inwestycje z wyraźnym uzasadnieniem biznesowym
Aktualna edycja badania Siemens Financial Services w Polsce potwierdza, że „zielone inwestycje” stanowią dla polskich firm przemysłowych strategiczną decyzję biznesową. Przedsiębiorstwa koncentrują się przede wszystkim na budowaniu niezależności energetycznej – 57 proc. inwestuje w fotowoltaikę, a 30 proc. systematycznie obniża energochłonność procesów. Na trzecim miejscu znajduje się wykorzystanie surowców z recyklingu (28 proc.), co ma szczególne znaczenie dla branży opakowaniowej, gdzie zrównoważone materiały i opakowania ekologiczne zyskują na znaczeniu wśród klientów.
Podejście do zrównoważonego rozwoju jest pragmatyczne. Dla ponad jednej czwartej badanych firm kluczową motywacją pozostaje optymalizacja ekonomiczna i perspektywa długoterminowego obniżenia kosztów operacyjnych. Kolejne impulsy to konieczność dostosowania się do regulacji prawnych oraz presja rynkowa ze strony klientów i kontrahentów.
Katarzyna Kaczmarek dodaje: „W podejściu biznesu do zrównoważonego rozwoju dominuje pragmatyzm. Dla ponad jednej czwartej badanych firm kluczową motywacją do wdrażania zmian proekologicznych jest optymalizacja ekonomiczna i perspektywa długoterminowego obniżenia kosztów operacyjnych. Zaraz za czynnikami finansowymi plasują się kolejne mocne impulsy – konieczność dostosowania się do regulacji prawnych oraz presja rynkowa, wynikająca z oczekiwań klientów i kontrahentów, a także globalnych trendów”.
Finansowanie zewnętrzne wspiera modernizację parków maszynowych
Ponad połowa (51 proc.) ankietowanych firm finansuje inwestycje w rozwój parku maszyn i urządzeń, w tym drukarek i linii do produkcji opakowań, korzystając w większym lub mniejszym stopniu z finansowania zewnętrznego. Udział inwestycji realizowanych wyłącznie ze środków zewnętrznych wzrósł do 16 proc., co oznacza wzrost o ponad 4 punkty procentowe względem poprzedniej edycji. Dodatkowo 35 proc. przedsiębiorstw dywersyfikuje źródła, łącząc kapitał własny z zewnętrznym.
Specjalistyczne rozwiązania finansowe oferowane przez instytucje takie jak Siemens Financial Services w Polsce pozwalają zachować elastyczność kapitałową i realizować inwestycje bez angażowania pełnych środków własnych. To bezpośrednio przekłada się na zdolność do skutecznej rywalizacji rynkowej i przyspiesza transformację w kierunku zrównoważonej, zautomatyzowanej produkcji. W branży poligraficznej i opakowaniowej, gdzie cykl życia maszyn jest stosunkowo krótki ze względu na szybki postęp technologiczny, takie wsparcie ma kluczowe znaczenie dla utrzymania konkurencyjności.
Index MiU przyjmuje wartości w skali od 0 do 100 pkt, gdzie wyższy odczyt oznacza lepszą ocenę zdolności do konkurowania poprzez inwestycje w rozwój parków maszyn i urządzeń, automatyzację oraz zwiększanie sprzedaży. Badanie zrealizował Instytut Badań i Rozwiązań B2B Keralla Research w czwartym kwartale 2025 r. wśród 300 małych i średnich firm z branż spożywczej, obróbki metali i przetwórstwa tworzyw sztucznych, posiadających własny park maszyn i urządzeń. Metoda ilościowa oparta była na standaryzowanych wywiadach telefonicznych (CATI). Wyniki wskazują, że konsekwentna modernizacja, w tym inwestycje w nowoczesne drukarki i rozwiązania proekologiczne, pozostaje najskuteczniejszą drogą do utrzymania pozycji polskich przedsiębiorstw poligraficznych i opakowaniowych na coraz bardziej wymagającym rynku.
Na podstawie informacji firmy Siemens Financial Services